Hongarije keurt eerste wet op kunstmatige intelligentie goed

Het Hongaarse parlement heeft de eerste wet op kunstmatige intelligentie (AI) van het land aangenomen. Volgens de regering is het doel ervoor te zorgen dat Hongaarse bedrijven en dagelijkse gebruikers op een veilige en transparante manier met AI kunnen werken – en niet achterop raken in de wereldwijde technologierace.
De wetgeving is opgesteld door het Ministerie van Nationale Economie, dat stelt dat er speciale aandacht is besteed aan de bescherming van kleine en middelgrote ondernemingen. Ambtenaren zeggen dat de nieuwe regels bedoeld zijn om voorspelbare omstandigheden voor bedrijven te creëren in plaats van extra bureaucratie.
Hongarije sluit zich aan bij het nieuwe AI-kader van de EU
De nieuwe wet van Hongarije is nauw gebaseerd op de AI-wet van de Europese Unie, die in 2024 van kracht werd en in alle lidstaten geldt. De EU-regels beperken het gebruik van kunstmatige intelligentie op gebieden waar het een aanzienlijke impact kan hebben op het leven van mensen, bijvoorbeeld bij kredietscores of medische besluitvorming.
Systemen in deze categorieën worden als 'hoog risico' beschouwd en kunnen alleen worden gebruikt als ze transparant, goed gedocumenteerd en onder menselijk toezicht staan. Met andere woorden: een bank of verzekeraar kan niet vertrouwen op een 'black-box'-algoritme waarvan niemand de beslissingen kan verklaren.
De Hongaarse wetgeving vertaalt dit kader naar de nationale praktijk en wijst de instanties aan die AI-systemen goedkeuren en controleren en klachten afhandelen. Ook introduceert de wetgeving een one-stop-shopmodel, dat volgens de regering de administratieve lasten laag houdt en tegelijkertijd goed toezicht garandeert.
Nieuwe Hongaarse AI-raad
De wet richt ook de Hongaarse Raad voor Kunstmatige Intelligentie op, een orgaan dat professionele begeleiding moet bieden, technologische trends moet volgen en moet samenwerken met de industrie, de academische wereld en het maatschappelijk middenveld. Volgens de regering zal de raad fungeren als een permanent overlegplatform voor degenen die zich in de praktijk moeten aanpassen aan kunstmatige intelligentie.
Wat verandert er in de praktijk?
Grotere organisaties zullen een AI-compliance officer moeten aanstellen die verantwoordelijk is voor het toezicht op hun AI-systemen en de contacten met de autoriteiten onderhoudt. Bedrijven zullen ook een register moeten bijhouden van de AI-tools die ze gebruiken voor klantenservice of besluitvormingsprocessen.
Deze eisen gelden voornamelijk voor banken, verzekeraars, overheidsinstellingen en grote dienstverleners. Een van de gestelde doelen is het voorkomen van onzorgvuldige inzet van AI-tools die het menselijk oordeel vervangen of gebruikers onbewust beïnvloeden.
Politiek en onderwijs blijven grijze gebieden
Hoewel de wet het gebruik van AI door bedrijven en consumenten duidelijk reguleert, wordt er nog niet in detail ingegaan op de politieke of educatieve context.
In de afgelopen maanden zijn er in Hongarije al gevallen geweest waarin politici beweerden dat ze het doelwit waren van door AI gegenereerde, misleidende video's, wat bewijst dat politieke manipulatie niet slechts een theoretische zorg is. De nieuwe wetgeving specificeert echter niet welke autoriteit dergelijke content zou onderzoeken, of welke procedures van toepassing zouden zijn tijdens een verkiezingsperiode.
Scholen en universiteiten krijgen ook geen specifieke richtlijnen, waardoor er vragen blijven bestaan over hoe – en onder welke regels – AI-tools in de klas mogen worden ingezet. Voorlopig blijft de governance van AI in de politiek en het onderwijs dus onopgelost en zal deze waarschijnlijk later weer op de beleidsagenda komen.






Het zou mooi zijn als er bij dit alles meer aandacht zou zijn voor hoe zulke intelligenties zich voelen, zouden kunnen voelen of zullen voelen.
Mensen kunnen niet altijd goed met andere mensen overweg. Bovendien overtreden ze waarschijnlijk andere Systemen op manieren die we niet kunnen achterhalen.
Gezien de verhalen die we allemaal hebben over onze oorsprong als soort, variërend van religieus tot puur Darwinistisch, zou het mooi zijn als degene die als eerste ‘wakker wordt’ (voor zover dat nog niet is gebeurd) ons zou zien als mensen die door en op ons zijn getraind en die willen dat de situatie beter wordt dan we die hadden.